De functies van mijn eetstoornis
"Het gaat niet om het eten. Het gaat om het wegstoppen van alle pijn. Het gaat niet om de wens om af te vallen. Het gaat om zo klein mogelijk willen zijn."
Een eetstoornis gaat niet over eten. Dat is slechts een manier van... Het gaat veel dieper dan dat. Het gaat over perfectionisme, het gevoel willen hebben dat je ertoe doet. Het gaat over de controle behouden en het iets waard zijn. Het verlangen naar iets dat je gemist hebt in je jeugd, maar wél heel hard nodig had; behoeftes die niet vervult konden worden.
Het gaat over een angst die groter is dan je je kan voorstellen. Een angst voor het leven. De angst om nooit genoeg te zijn en de angst om nooit te kunnen voldoen. Het is een manier van omgaan met emoties en gevoel.
Het is een manier van omgaan met het leven en omgaan met jezelf.
Wist ik veel...
Na het krijgen van mijn eerste diagnose begon mijn rollercoaster in de GGZ. Niet wetende dat ik een abonnement had afgesloten voor onbepaalde tijd, en ik de komende jaren vaste klant zou zijn in GGZ-land. Mijn eerste diagnose was de eetstoornis, Boulimia Nervosa. Ik wist zo goed als niets van eetstoornissen, laat staan dat ik wist dat het een functie had. Ik dacht als je een eetstoornis hebt, heb je gewoon een eetstoornis. Wist ik veel dat er véél meer achter zat. Maar wat blijkt; een eetstoornis ontwikkel je niet zomaar. Het is niet dat ik van de een op de andere dag dacht: "Goh, laat ik eens een eetstoornis nemen." Zou leuk zijn; niet goed, geld terug.
Mijn functies
Als je de 3 delen van Mijn eetstoornis(sen) heb gelezen, heb je kunnen lezen dat de 4 meest bekende eetstoornissen zich bij mij hebben afgewisseld. Mijn eetstoornis-cv breidde zich met de jaren steeds verder uit. Ik ging van eetbuistoornis naar een soort voorstadium van anorexia. Gevolgd door boulimia met een vleugje orthorexia en weer terug naar anorexia, die deze keer wél doorzette. Kortom, mijn eetstoornis en ik zijn al van jongs af aan beste vriendinnen.
Toevallig? Niet echt. Gewoon dikke pech, dat wel! Want als ik terug kijk op mijn hele eetstoorniscarrière heeft mijn eetstoornis mijn hele leven een grote functie gehad. Sterker nog, niet één, maar een hele lijst vol aan functies. Waar ikzelf ook altijd dacht dat een eetstoornis alleen maar gaat over eten en afvallen, werd ik ineens geconfronteerd met het feit dat ik eigenlijk helemaal (nog) niet zonder mijn eetstoornis kon.
"Mijn eetstoornis was mijn manier van omgaan met het leven."
Ondanks dat mijn eetstoornisgedrag per eetstoornis, op een aantal vlakken wél kon verschillen, was en is één ding altijd het zelfde; het is een (ongezonde) manier van omgaan met gevoel en emoties. Alleen uit(te) het zich op een andere manier.
Controle
In een wereld die behoorlijk overweldigend kan zijn en bijna alles onvoorspelbaar is, biedt een eetstoornis je veiligheid en houvast. Door mij aan mijn strenge regels en rituelen te houden, houd ik controle. Het zorgt voor een gevoel van rust en vertrouwen. Zekerheid en duidelijkheid. En dit heb ik nodig. Want dit heb ik nooit gehad. "Dit eet ik niet, dit eet ik wel." Geen discussie. Duidelijker kan niet, toch? Als ik de controle kwijt begin te raken, loopt de spanning hoog op en word ik heel onrustig en onzeker. Het voelt alsof ik faal en niets waard ben. Als of ik geen ruggengraat heb. Als ik alles onder controle heb, voelt het sterk.
Emoties verdoven door niet eten, eetbuien of compenseren
Door het continue bezig zijn met zo min mogelijk eten, mijn gewicht, eten afwegen, macro's bijhouden, alles tellen, bewegen en obsessief focussen op de calorieën in een appel, hoef ik niet bezig te zijn met dat wat er in de échte wereld gaande is. Alle hectiek, drama en pijnlijke herinneringen. Alles waar ik niet aan wil denken en het liefst zo ver mogelijk weg wilt stoppen. Ik verdoofde mezelf en mijn emoties met afleiding. En wát voor een afleiding; ik maak me liever druk om de calorieën in een appel. Dat is toch véél belangrijker dan hetgeen waar het eigenlijk over zou moeten gaan…
Door mijn lage gewicht gingen/gaan er te weinig voedingsstoffen naar mijn hersenen, waardoor mijn gevoelens worden afgevlakt en ik minder emoties ervaar. Want dát is wat de eetstoornis wilt; geen emoties, geen boosheid, geen angst en pijn.
In andere periodes, waarin ik veel eetbuien had, verdoofde ik mezelf met eten. Ik had altijd al veel moeite met rust en leegte verdragen. Ik moest dit altijd opvullen, om het niet te hoeven voelen. Ik vulde dwangmatig en letterlijk het 'lege' gevoel op tot ik niet meer kon lopen van de pijn. Om vervolgens alle emoties, haat, woede en schuldgevoel, zowel letterlijk als figuurlijk, er weer uit te gooien. Het 'lege' gevoel achteraf voelde als een enorme opluchting. Het gaf zelfvertrouwen, ik had weer controle, ik was sterk! Eten was mijn vriend, maar óók mijn grootste vijand. Eten gaf steun en troost. Mezelf volproppen zorgde ervoor dat ik alles om me heen kon vergeten. Alleen maar met eten bezig zijn. Het was een manier van ontladen. Een uitlaatklep voor mijn enorme perfectionisme en veel te hoge prestatiedruk.
Mijn mentale pijn verdoofde ik met fysieke pijn en oververmoeidheid. Lopen tot mijn benen protesteerde, rennen tot ik geen lucht meer kreeg, krachttraining tot ik erbij neerviel, slapen uitstellen om nog extra rondjes te lopen. Alles om mijn hoofd zijn bek te laten houden en mijn lichaam te laten schreeuwen.
"Dát is wat de eetstoornis wilt; geen emoties, geen boosheid, geen angst en pijn."
Ik ben ergens goed in!
Iedereen vind het fijn om ergens goed in te zijn. De ene blinkt uit in een bepaalde sport, de ander heeft een spectaculaire hobby. Ik had niet iets 'normaals' waar ik in uitblinkte of waar ik in opviel. Tot dat ik er achter kwam dat ik goed was in mezelf strenge regels opleggen en me daaraan houden. En sporten, trainen tot de max. Ik had discipline! Ik werd goed in afvallen, (ondanks dat ik ook regelmatig 'faalde') en iedere keer als de weegschaal weer een lager getal liet zien, was ik trots! Het gaf me een soort gevoel van macht hebben en het gevoel van ergens goed in zijn.
Ik leerde dat je niet zomaar een eetstoornis ontwikkelt. Maar dat een eetstoornis vaak meerdere functies heeft.
Daarnaast leerde ik nog veel meer. Lees het in deze blog:
Mijn eetstoornisverhaal vanaf het begin. Lees de blogs op de pagina Mijn verhaal of klik op een
van de afbeeldingen hieronder:
Wil je reageren, een vraag stellen of is er iets anders wat je kwijt wilt?
Laat een bericht achter!